วิธีการเตรียม อาหารปั่นผสม อาหารสายยาง อาหารสุขภาพ ให้ผู้ป่วย !การเตรียมอาหารปั่นผสม (Blenderized Diet) ที่ดีคือการทำหน้าที่แทน "ฟัน" และ "กระเพาะ" ของผู้ป่วย ดังนั้นความละเอียดและความสะอาดจึงเป็นหัวใจสำคัญครับ
ขั้นตอนและสูตรมาตรฐานสำหรับเตรียมอาหารสุขภาพที่สมดุลสำหรับผู้ป่วยทางสายยางครับ
1. วัตถุดิบหลัก 5 หมู่ (สูตรมาตรฐาน 1,000 มล.)
เพื่อให้ได้สารอาหารครบถ้วนตามหลักโภชนาการ (ให้พลังงานประมาณ 1,000 kcal):
โปรตีน (เน้นย่อยง่าย): เนื้ออกไก่ไม่มีหนัง หรือเนื้อปลา 200 กรัม หรือไข่ขาวต้มสุก 4-5 ฟอง
คาร์โบไฮเดรต: ข้าวกล้องหรือข้าวสวย 2-3 ทัพพี (สามารถผสมฟักทองต้มเพื่อให้ได้เบต้าแคโรทีนและเนื้ออาหารที่เนียนขึ้น)
ไขมันดี: น้ำมันรำข้าวหรือน้ำมันมะกอก 2-3 ช้อนโต๊ะ
วิตามินและใยอาหาร: ผักกาดขาว แครอท หรือผักบุ้ง (ต้มสุก) ประมาณ 100-200 กรัม
ผลไม้: กล้วยน้ำว้าสุก 1-2 ลูก (ช่วยเรื่องพลังงานและระบบขับถ่าย)
ของเหลว: น้ำต้มสุก (ปริมาณรวมทั้งหมดเมื่อปั่นเสร็จต้องได้ 1,000 มล. พอดี)
2. ขั้นตอนการเตรียม (Step-by-Step)
การปรุงสุก: นำเนื้อสัตว์ ข้าว และผัก ไปต้มหรือนึ่งจน สุกเปื่อย 100% ห้ามใช้ของดิบหรือกึ่งสุกกึ่งดิบเด็ดขาด
การปั่น: * ใส่ส่วนผสมทั้งหมดลงในเครื่องปั่น
เติมน้ำต้มสุกลงไปบางส่วนก่อน เพื่อให้เครื่องปั่นทำงานได้ง่าย
ปั่นด้วยความเร็วสูงจนเนื้ออาหารเนียนละเอียดเป็นเนื้อเดียวกัน (ไม่มีเศษเป็นชิ้นเล็กๆ ลอยอยู่)
การกรอง (สำคัญมาก): * ใช้ ตะแกรงตาถี่หรือผ้าขาวม้า กรองอาหารที่ปั่นเสร็จแล้ว 1-2 รอบ
เพื่อแยกกากใยที่ปั่นไม่ละเอียดออก ป้องกันสายยางอุดตัน
การวัดปริมาตร: * หลังจากกรองแล้ว ให้เติมน้ำต้มสุกเพิ่มจนได้ปริมาตรรวมตามที่กำหนด (เช่น 1,000 มล.) แล้วคนให้เข้ากัน
3. การบรรจุและการเก็บรักษา
แบ่งมื้อ: แบ่งใส่ภาชนะที่ผ่านการลวกน้ำร้อนแยกตามจำนวนมื้อ (เช่น 4 มื้อ มื้อละ 250 มล.)
ติดป้าย: เขียนวันที่และเวลาที่ทำไว้ข้างภาชนะ
แช่เย็น: นำเข้าตู้เย็นทันที (เก็บได้ไม่เกิน 24 ชั่วโมง)
💡 เคล็ดลับการเตรียมอาหารสุขภาพ
เลี่ยงสารก่อแก๊ส: หากผู้ป่วยท้องอืดง่าย ให้ลดปริมาณกะหล่ำปลี บรอกโคลี หรือถั่วต่างๆ
สลับหมุนเวียน: ควรเปลี่ยนชนิดของผักและเนื้อสัตว์ (เช่น สลับจากอกไก่เป็นปลาน้ำจืด) เพื่อให้ผู้ป่วยได้รับสารอาหารที่หลากหลาย
ความข้นหนืด: วิธีทดสอบง่ายๆ คือลองให้ไหลผ่านไซริงค์ หากไหลเป็นสายสม่ำเสมอถือว่าใช้ได้ ถ้าไหลช้ามากจนต้องใช้แรงดันแสดงว่าหนืดเกินไป ให้เติมน้ำเพิ่มครับ
⚠️ ข้อควรระวัง
ความสะอาด: ล้างมือและลวกอุปกรณ์ทุกชิ้นด้วยน้ำร้อนก่อนเริ่มเตรียม
น้ำตาล/เกลือ: ไม่ควรเติมน้ำตาลทรายหรือเครื่องปรุงรสที่มีโซเดียมสูง (ซีอิ๊ว/น้ำปลา) หากไม่มีคำสั่งแพทย์ เพื่อป้องกันโรคเบาหวานและความดัน
